Journals • Publish with us • Publishing Partnership • About Us • English
Araştırma Makalesi | Açık Erişim
Uluslararası Sosyal Bilimlerde Yenilikçi Yaklaşımlar Dergisi 2026, Cilt 10(1) 1-19

Öğretmen Adaylarının Akademik Erteleme Davranışlarının Öğrenme Stillerine Göre İncelenmesi

Eda Gül • Levent Vural
Bu makaleye atıf yap
Makale Türü
Araştırma Makalesi
Yayın Tarihi
October 20, 2026
Sayfa Sayısı
1-19
DOI
10.29329/ijiasos.2026.1425.9

Öz

Bu araştırmanın genel amacı; öğretmen adaylarının akademik erteleme davranışlarını ve öğrenme stillerini incelemek; akademik erteleme puanlarının öğrenme stili gruplarına göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemektir. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Örneklemi, 2024-2025 eğitim öğretim yılında Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi’nin farklı programlarında öğrenim gören 290 dördüncü sınıf öğretmen adayı oluşturmuştur. Programların seçiminde, üniversite giriş sınavındaki farklı puan türlerini temsil etmesine dikkat edilmiş ve küme örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak Grasha-Riechmann Öğrenme Stili Ölçeği (GRSLSS) ve Akademik Erteleme Ölçeği (AEÖ) uygulanmış; elde edilen veriler istatistik paket programıyla analiz edilmiştir. Sonuçlara göre öğretmen adaylarının akademik erteleme davranışlarının cinsiyete göre farklılık gösterse de genel olarak “orta düzeyde” olduğu belirlenmiştir. Öğrenme stillerine bakıldığında çoğunluğun “Bağımlı Öğrenme Stiline” sahip olduğu, en az tercih edilen öğrenme stilinin ise “Yarışmacı Öğrenme Stili” olduğu görülmüştür. Erkek öğretmen adaylarının erteleme puanları kadın öğretmen adaylarına göre daha yüksek bulunmuştur. Akademik erteleme davranışları açısından bazı öğrenme stili grupları arasında anlamlı farklılıklar bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Öğrenme Öğrenme Stili Erteleme Akademik Erteleme Öğretmen Adayları
Bu makaleye atıf yap
Gül, E. & Vural, L. (2026). Öğretmen Adaylarının Akademik Erteleme Davranışlarının Öğrenme Stillerine Göre İncelenmesi. Uluslararası Sosyal Bilimlerde Yenilikçi Yaklaşımlar Dergisi, 10(1), 1-19. https://doi.org/10.29329/ijiasos.2026.1425.9

  • Akbulut, Y. (2010). Sosyal bilimlerde SPSS uygulamaları: Sık kullanılan istatistiksel analizler ve açıklamalı SPSS çözümleri. İdeal Kültür & Yayıncılık. [Google Scholar]
  • Albayrak, E. (2014). Üniversite öğrencilerinde beş faktör kişilik, akademik öz-yeterlik, akademik kontrol odağı ve akademik erteleme [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Karadeniz Teknik Üniversitesi. [Google Scholar]
  • Arslan, A. (2022). Üniversite öğrencilerinin öğrenme stillerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi (Sivas Cumhuriyet Üniversitesi örneği). Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 10(18), 114–138. https://doi.org/10.46778/goputeb.1022445 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Aydemir, H., Koçoğlu, E., & Karalı, Y. (2016). Grasha-Reichmann ölçeğine göre öğretmen adaylarının öğrenme stillerinin değerlendirilmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 24(4), 1881–1896. [Google Scholar]
  • Balkıs, M. (2006). Öğretmen adaylarının davranışlarındaki erteleme eğiliminin düşünme ve karar verme tarzları ile ilişkisi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Dokuz Eylül Üniversitesi. [Google Scholar]
  • Balkıs, M., & Duru, E. (2009). Prevalence of academic procrastination behaviour among pre-service teachers, and its relationship with demographics and individual preferences. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 5(1), 18–32. [Google Scholar]
  • Bebek, A., & Karakaş, H. (2026). Üstbiliş özellikleri ile akademik erteleme arasındaki ilişkinin regresyon analizi ile incelenmesi: Sınıf öğretmeni adayları örneklemi. Cumhuriyet International Journal of Education, 15(1), 1–25. https://doi.org/10.30703/cije.1704156 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Bulut, R., & Ocak, G. (2017). Öğretmen adaylarının akademik erteleme davranışlarını etkileyen etmenler. E-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 8(2), 75–90. [Google Scholar]
  • Burka, J. B., & Yuen, L. M. (1983). Procrastination: Why you do it, what to do about it. Addison-Wesley. [Google Scholar]
  • Chu, H. C., & Choi, J. N. (2005). Rethinking procrastination: Positive effects of “active” procrastination behavior on attitudes and performance. The Journal of Social Psychology, 145(3), 245–264. https://doi.org/10.3200/SOCP.145.3.245-264 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences (2nd ed.). Lawrence Erlbaum Associates. [Google Scholar]
  • Çakıcı, D. Ç. (2003). Lise ve üniversite öğrencilerinde genel erteleme ve akademik erteleme davranışının incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Ankara Üniversitesi. [Google Scholar]
  • Çakır, S., Akça, F., Kodaz, A. F., & Tulgarer, S. (2014). The survey of academic procrastination on high school students in terms of school burnout and learning styles. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 114, 654–662. [Google Scholar]
  • Çetin, Ş. (2009). Eğitim fakültesi öğrencilerinin akademik erteleme davranışlarına ilişkin görüşlerinin incelenmesi. Gazi Üniversitesi Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi, 25, 1–7. [Google Scholar]
  • Çetinkaya, S. (2021). Öğrencilerin üstbiliş seviyeleri ile öğrenme stilleri, öğretim yöntemi tercihleri ve sosyobilimsel konulara yönelik bakış açıları arasındaki ilişkinin belirlenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Marmara Üniversitesi. [Google Scholar]
  • Demir, F. (2017). Öğretmen adaylarının akademik erteleme eğilimleri ve öğrenme yaklaşımlarının incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Amasya Üniversitesi. [Google Scholar]
  • Demir, F., & Kösterelioğlu, İ. (2015). Öğretmen adaylarının akademik erteleme eğilimlerinin incelenmesi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8(39), 595–603. https://doi.org/10.17719/jisr.20153913778 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Demirel, Ö. (2002). Planlamadan değerlendirmeye öğretme sanatı. Pegem A Yayıncılık. [Google Scholar]
  • Dunn, R., & Dunn, K. (1993). Teaching secondary students through their individual learning styles: Practical approaches for grades 7–12. Allyn and Bacon. [Google Scholar]
  • Elban, M. (2018). Learning styles as the predictor of academic success of the pre-service history teachers. European Journal of Educational Research, 7(3), 659–665. https://doi.org/10.12973/eu-jer.7.3.659 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Ertürk, S. (1994). Eğitimde program geliştirme. Meteksan Yayınları. [Google Scholar]
  • Güçlü, G. (2020). Fen bilgisi öğretmen adaylarının öğrenme stilleri ve bilişüstü öğrenme stratejilerinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Fırat Üniversitesi. [Google Scholar]
  • Güleğlen, B. S., & Satmaz, İ. (2026). Akademik erteleme davranışı üzerine bibliyometrik bir inceleme. Eğitim Felsefesi ve Sosyolojisi Dergisi, 7(1), 1–23. https://doi.org/10.29329/jeps.2026.1436.10 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Gültekin, S., & Gürer, G. T. (2018). Formasyon öğretmen adaylarının akademik erteleme davranışları ile akademik özyeterlik düzeyleri ilişkisi. International Journal of Computers in Education, 1(1), 49–64. [Google Scholar]
  • Gün, F., Turabik, T., & Atanur Baskan, G. (2020). Akademik özyeterlik ile akademik erteleme eğilimi ilişkisi: Aday öğretmenler üzerine bir çalışma. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 35(4), 815-826. https://doi.org/10.16986/HUJE.2019051688 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Gündüz, G. F. (2020). The relationship between academic procrastination behaviors of secondary school students, learning styles and parenting behaviors. International Journal of Contemporary Educational Research, 7(1), 253–266. https://doi.org/10.33200/ijcer.731976 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Güngör, A. (2023). Öğretmen adaylarının akademik erteleme davranışlarının farklı kişisel değişkenlere göre incelenmesi: Ahi Evran Üniversitesi İslami İlimler Fakültesi örneği. Turkish Academic Research Review, 8(3), 1236–1253. [Google Scholar]
  • Güven, M., Çardak, Ç. S., Sever, D., & Vural, L. (2008, 23–25 Haziran). Türkiye'de öğrenme stillerine ilişkin yapılan araştırmaların kullanılan envanterler boyutunda incelenmesi [Bildiri sunumu]. Uluslararası Eğitim Bilimleri Konferansı (ICES 2008), Doğu Akdeniz Üniversitesi, Gazimağusa, Kuzey Kıbrıs. [Google Scholar]
  • Hill, M. B., Hill, D. A., Chabot, A. E., & Barrall, J. F. (1978). A survey of college faculty and student procrastination. College Student Journal, 12(3), 256–262. [Google Scholar]
  • İrk, E., Kars, M. S., Yıldırım, S., & Serbest, K. (2024). Günlük hayatta ve dini pratiklerde erteleme davranışı üzerine nitel bir araştırma. İhya Uluslararası İslam Araştırmaları Dergisi, 10(1), 21–51. https://doi.org/10.5281/zenodo.10518547 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Karasar, N. (2022). Bilimsel araştırma yöntemi (27. baskı). Nobel Yayın Dağıtım. [Google Scholar]
  • Kaya, N. (2024). Erteleme nedenleri ve çözümler. Eksik Parça Yayınları. [Google Scholar]
  • Kerkez, F. İ. (2023). Öğretmen adaylarında genel erteleme davranışının çevrim içi eğitim ve akademik başarıyla ilişkisi. Disiplinlerarası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 7(15), 281–290. https://doi.org/10.57135/jier.1299858 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Kutlu, N., Gökdere, M., & Çakır, R. (2015). Öğretmen adaylarının akademik erteleme davranışı ile öğretmenlik mesleğine ilişkin tutumlarının karşılaştırmalı incelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 23(2), 1311–1330. [Google Scholar]
  • Lay, C. H. (1986). At last, my research article on procrastination. Journal of Research in Personality, 20, 474–495. [Google Scholar]
  • Milgram, N. A. (1991). Procrastination. In R. Dulbecco (Ed.), Encyclopedia of human biology (Vol. 6, pp. 149–155). Academic Press. [Google Scholar]
  • Mişe, H., & Hançer, A. H. (2019). Öğretmen adaylarının akademik erteleme davranışlarının incelenmesi. Folklor/Edebiyat, 25(97-1), 703–715. https://doi.org/10.22559/folklor.975 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Montgomery, S. M., & Groat, L. N. (1998). Student learning styles and their implications for teaching (CRLT Occasional Paper No. 10). Center for Research on Learning and Teaching, University of Michigan. [Google Scholar]
  • Öner, İ., & Karamustafaoğlu, O. (2023). Fen bilimleri öğretmen adaylarının öğrenme stilleri ile işbirlikli öğrenmeye karşı tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. International Journal of Social and Humanities Sciences Research, 10(101), 3112–3120. https://doi.org/10.5281/zenodo.10255681 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Rothblum, E. D., Solomon, L. J., & Murakami, J. (1986). Affective, cognitive, and behavioral differences between high and low procrastinators. Journal of Counseling Psychology, 33, 387–394. [Google Scholar]
  • Sidekli, S., & Akdoğdu, E. (2018). Öğrenme stillerinin sınıf öğretmeni adaylarının akademik başarılarını yordama gücü. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 33(2), 503–517. https://doi.org/10.16986/HUJE.2017027919 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Solomon, L. J., & Rothblum, E. D. (1984). Academic procrastination: Frequency and cognitive-behavioral correlates. Journal of Counseling Psychology, 31(4), 503–509. https://doi.org/10.1037/0022-0167.31.4.503 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Steel, P. (2007). The nature of procrastination: A meta-analytic and theoretical review of quintessential self-regulatory failure. Psychological Bulletin, 133(1), 65–94. https://doi.org/10.1037/0033-2909.133.1.65 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Süral, S., & Sarıtaş, E. (2015). Sınıf öğretmenliği öğretmen adaylarının fen ve teknoloji öğretimi dersindeki öğrenme stilleri ile akademik başarıları arasındaki ilişki. Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 1(1), 31–44. [Google Scholar]
  • Ustabulut, M. Y. (2021). Türkçe öğretmen adaylarının öğrenme stillerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 14(38), 175–195. https://doi.org/10.14520/adyusbd.934611 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Varol, S. R., Saracaloğlu, A. S., & Certel, Z. (2021). Beden eğitimi öğretmen adaylarının akademik ertelemeleri ile akademik kontrol odakları arasındaki ilişki. Akdeniz Eğitim Araştırmaları Dergisi, 15(35), 74–94. https://doi.org/10.29329/mjer.2020.340.4 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Veznedaroğlu, R. L., & Özgür, A. O. (2005). Öğrenme stilleri: Tanımlamalar, modeller ve işlevleri. İlköğretim Online, 4(2), 1–16. [Google Scholar]
  • Vural, L. (2013). Grasha-Riechmann öğrenme stili ölçeğinin yapı geçerliği çalışmaları. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 9(4), 481–496. https://dergipark.org.tr/tr/pub/eku/article/73994 [Google Scholar]
  • Yeşilyurt, E. (2014). Öğretmen adaylarının öğrenme stillerinin belirlenmesi ve öğrenme stilleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 10(4), 999–1021. [Google Scholar]
  • Yücel, C., & Şen, Ü. S. (2019). Güzel sanatlar lisesi müzik bölümü öğrencilerinin mükemmeliyetçilik ve akademik erteleme düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23(3), 1007–1032. [Google Scholar]