Journals • Publish with us • Publishing Partnership • About Us • English
Araştırma Makalesi | Açık Erişim
Uluslararası Sosyal Bilimlerde Yenilikçi Yaklaşımlar Dergisi 2022, Cilt 6(4) 357-386

Babacan Liderliğin İş Yeri Mutluluğuna Etkisinde İş Yeri Yalnızlığının Rolü

Ali Şahin Örnek • Buse Arslan
Bu makaleye atıf yap
Makale Türü
Araştırma Makalesi
Yayın Tarihi
December 31, 2022
Sayfa Sayısı
357-386
DOI
10.29329/ijiasos.2022.504.1

Öz

Türk toplumu gibi nisbeten yüksek güç mesafesinin bulunduğu, geleneksel ve ataerkil toplumlarda görülen babacan liderlik, hiyerarşik bir ast-üst ilişkisini ifade etmektedir. Yazında babacan (paternalist) liderliğin, kolektivist kültürlerin değerleriyle uyumlu olduğunu ve çalışanların mutluluğuna olumlu etkilediğini öngören çalışmalar bulunmaktadır. Diğer yandan işte yalnızlığın ise çalışanları mutsuz ettiği, işten uzaklaştırma, yabancılaştırma gibi olumsuz etkilerinin olduğu görülmektedir. Bu nedenle, babacan liderliğin iş yerinde mutluluğa etkisinde yalnızlığın rolünün olup olmadığının saptanması bu çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Bu amaç doğrultusunda Çanakkale 17 Burda AVM’de çalışan 203 kişiye anket uygulanmıştır. Araştırmada verilerin analizinde IBM SPSS Statistics 25 ve aracılık etkisinin analizi için Process v4.1 by Andrew F. Hayes eklentisinden faydalanılmıştır. Ankette kullanılan verilerin güvenilirlikleri test edilmiş, faktör analizi yapılmıştır. Bağımsız, bağımlı ve aracı değişkenler arasındaki ilişkinin varlığını tespit etmek amacıyla korelasyon analizi; etkileşimi ölçmek amacıyla regresyon analizi yapılmıştır. Araştırmada babacan liderlik ve işyeri mutluluğu; babacan liderlik ve yalnızlık boyutları arasında anlamlı farklılıklar ve babacan liderliğin mutluluktaki etkisinde yalnızlığın boyutlarının aracılık etkileri tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Babacan Liderlik İş Yerinde Mutluluk İş Yeri Yalnızlığı
Bu makaleye atıf yap
Örnek, A. Ş. & Arslan, B. (2022). Babacan Liderliğin İş Yeri Mutluluğuna Etkisinde İş Yeri Yalnızlığının Rolü. Uluslararası Sosyal Bilimlerde Yenilikçi Yaklaşımlar Dergisi, 6(4), 357-386. https://doi.org/10.29329/ijiasos.2022.504.1

  • Alparslan, A. M. (2016). Emek işçilerinde fazladan rol davranışının öncülü: iş tatmini mi işyerinde mutluluk mu? Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 30(1), 203-215. [Google Scholar]
  • Aycan, Z. (2006). Paternalism towards conceptual refinement and operationalization. Indigenous and cultural psychology, New York, Springer, 445-466. [Google Scholar]
  • Aycan, Z., Schyns, B., Sun, J., Felfe, J. ve Saher, N. (2013). Convergence and divergence of paternalistic leadership: a cross-cultural investigation of prototypes, Journal of International Business Studies, 44, 962–969. [Google Scholar]
  • Bai, X. (2021). A review of recent studies on workplace loneliness, academic journal of business & management, 3(4), 78-83. [Google Scholar]
  • Bedi, A. (2020). A meta-analytic review of paternalistic leadership, Applied Psychology: An International Review, 69(3), 960–1008. [Google Scholar]
  • Ben-Ze’ev, A. (2015). Subtlety of emotions, Cambridge: Bradford Books. [Google Scholar]
  • Booth, R. (1983). Toward an understanding of loneliness, Social Work, 28(2), 116-119. [Google Scholar]
  • Chen, Xiao-Ping; Eberly, Marion B.; Chiang, Ting-Ju; Farh, Jiing-Lih; Cheng, Bor-Shiuan (2011). Affective trust in Chinese leaders: linking paternalistic leadership to employee performance, Journal of Management, 40(3), 796-819. https://doi.org/10.1177/0149206311410604 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Chu, P. ve C. C. Yang (2009). A study of the relationships among paternalistic leadership and working morale: the mediating effect of subordinate-supervisor relationship, Journal of Human Resource and Adult Learning, 5(2), 1-14. [Google Scholar]
  • Chung, Y. W.; Dong, X. T.; Yun, J. K. (2022). A study on the mediating effects of anxiety and happiness for workplace loneliness and behavioral outcomes of Korean police officers, Policing: An International Journal of Police Strategies and Management, 45 (6), 924-938. [Google Scholar]
  • Dedahanov, A. T.; Lee, D. H.; Rhee, J.; Yoon, J. (2016). Entrepreneur’s paternalistic leadership style and creativity the mediating role of employee voice, Management Decision, 54(9), 2310-2324. https://doi.org/10.1108/MD-11-2015-0537 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Doğan, T.; Çetin, B.; Sungur, M. Z. (2009). İş yaşamında yalnızlık ölçeği türkçe formunun geçerlilik ve güvenilirlik çalışması, Anadolu Psikiyatri Dergisi, 10(4), 271-277. [Google Scholar]
  • Du, J.; Li N. N.; Luo, Y. J. (2020). Authoritarian leadership in organizational change and employees’ active reactions: have-to and willing-to perspectives, Frontiers in Psychology. 10, 3076. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2019.03076 [Google Scholar] [Crossref] 
  • Erben, G. S. (2004). Toplumsal kültür aile kültürü etkileşimi bağlamında paternalizm boyutuyla işletme kültürü: Türkiye örneği, (Der.: Tamer Koçel), 1. Aile İşletmeleri Kongresi Bildirileri Kongre Kitabı, İstanbul Kültür Üniversitesi Yayınları, İstanbul [Google Scholar]
  • Erben, G. S. ve Güneşer, A. B. (2008). The relationship between paternalistic leadership and organizational commitment: investigating the role of climate regarding ethics, Journal of Business Ethics, 82, 955–968. [Google Scholar]
  • Erer, B. (2021). İşyeri mutluluğunun öncülleri ve sonuçları üzerine nitel bir çalışma, Pamukkale Üniversitesi İşletme Araştırmaları Dergisi (Pıar), 8(1), 215-229. [Google Scholar]
  • Erhan, T. (2021). İşyeri mutluluğu: bir kavram incelemesi, Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 17(38), 5686- 5712. [Google Scholar]
  • Farh, J. ve Cheng, B. (2000). A cultural analysis of paternalistic leadership in chinese organizations, (Der.: In J. T. Li., Tsui, A. S., ve E. Weldon), Management and Organizations In The Chinese Context, 84-130, London, England: Macmillan. [Google Scholar]
  • Firoz, M.; Chaudhary, R.; Khan, A. (2021). Desolated milieu: exploring the trajectory of workplace loneliness (2006-2019), Management Research Review, 44(5), 757-780. [Google Scholar]
  • Fisher, C. D. (2010). Happiness at work, International Journal of Management Reviews, 12(4), 384-412. [Google Scholar]
  • Gelfand, M. J.; Erez, M.; Aycan, Z. (2007). Cross-cultural organizational behavior, Annual Review of Psychology, 58, 479-514. [Google Scholar]
  • Gürbüz, S. (2021). Sosyal Bilimlerde Aracı ve Düzenleyici Etki Analizleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık. [Google Scholar]
  • Karadenizli Sinap, S. N. (2022). İşyeri yalnızlığı ve lider üye etkileşiminin algılanan iş performansı üzerindeki etkisi, (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Ankara: Hacettepe Üniversitesi. [Google Scholar]
  • Keser, A. (2018). İşte mutluluk araştırması, Paradoks Ekonomi, Sosyoloji ve Politika Dergisi, 14(1), 43-57. [Google Scholar]
  • Kılınç, U. ve Akdemir, M. (2019). Otel işletmelerinde otantik liderlik algısı ve işyeri mutluluğu: Ankara ilinde bir uygulama, Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 24(4), 793-811. [Google Scholar]
  • Krause, A. (2014). Happiness and work, IZA Discussion Papers, No. 8435. Bonn: Institute for the Study of Labor (IZA). [Google Scholar]
  • Mohapatra, M.; Madan, P.; Srivastava, S. (2020). Loneliness at work: its consequences and role of moderators, Global Business Review,1–18. [Google Scholar]
  • Nal, M. ve Sevim, E. (2020). The effect of paternalist leadership on work engagement: a research on health workers, Journal of International Health Sciences and Management, 6(10), 90-107. [Google Scholar]
  • Öge, E.; Çetin, M.; Top, S. (2018). The effects of paternalistic leadership on workplace loneliness, work family conflict and work engagement among air traffic controllers in Turkey, Journal of Air Transport Management, 66, 25-35. [Google Scholar]
  • Özçelik, H. ve Barsade, S. (2017). Work lonelıness and employee performance, Academy Of Management Proceedings, 2011(1), 1-6. [Google Scholar]
  • Pellegrini, E.; Scandura, T. A.; Jayaraman, V. (2010). Cross-cultural generalizability of paternalistic leadership: an expansion of Leader–Member Exchange Theory, Group & Organization Management, 35(4), 391–420. [Google Scholar]
  • Pryce-Jones, J. ve Lindsay, J. (2014). What happiness at work is and how to use it. Industrıal and Commercıal Traınıng, 46(3), 130-134. [Google Scholar]
  • Sallas-Vallina, A. ve Alegra, J. (2018). Happiness at work: developing a shorter measure, Journal of Management & Organization , 27(3), 460 – 480. [Google Scholar]
  • Semedo, A. S.; Coelho, A.; Ribeiro, N. (2019). Authentic leadership, happiness at work and affective commitment: an empirical study ın Cape Verde, European Business Review, 31(3), 337-351. [Google Scholar]
  • Shi, X.; Yul, Z.; Zheng, X. (2020). Exploring the relationship between paternalistic leadership, teacher commitment, and job satisfaction in chinese schools, Frontiers in Psycholgy, 11(1481), 1-12. [Google Scholar]
  • Şendoğdu, A. A. ve Erdirençelebi M.(2014). Paternalis liderlik ile örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişkiye yönelik bir araştırma, Üniversitesi İİBF, Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 14(27), 253-274. [Google Scholar]
  • Uğurluoğlu, Ö.; Uğurluoğlu A. E.; Turgut, M.; Özatkan, Y. (2018). The effect of paternalistic leadership on job performance and ıntention to leave the job, Journal of Health Management, 20(1), 46–55. [Google Scholar]
  • Ünler, E. ve Kılıç, B. (2019). Paternalistic leadership and employee organizational attitudes: the role of positive/negative affectivity, SAGE Open, 1–14. [Google Scholar]
  • Tortumlu, M. ve Taş, M. A. (2020). İşyeri kabalığı ve mutluluk ilişkisinde iş yaşamında yalnızlığın düzenleyici etkisi, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 23(2), 706-719. [Google Scholar]
  • Veenhoven, R. (1984). Conditions of Happiness, Boston: Kluwer Academic. [Google Scholar]
  • Yılmaz, M. (2022). Okul yöneticileri ve öğretmenlerin işle bütünleşme algıları, (Tezsiz Yüksek Lisans Projesi), Denizli, Pamukkale Üniversitesi. [Google Scholar]
  • Wright, S. ve Silard, A. (2021). unravelling the antecedents of loneliness in the workplace, Human Relations, 74(7), 1060–1081. [Google Scholar]
  • Wright, S. L. (2007). The Experience of Loneliness in Organisations, European Academy of Management Conference (EURAM 2007), Paris, France, 16-19 May. [Google Scholar]
  • Wright, S. L.; Burt, C. D. B.; Strongman, K. T. (2006). Loneliness in the workplace: construct definition and scale development. New Zealand Journal of Psychology, 35(2), 59-68. [Google Scholar]
  • Wu, Y. (2018). The influence of paternalistic leadership on the creative behavior of knowledge workers-based on the perspective of psychological contractual perception, Open Journal of Business and Management, 6, 478-487. https://doi.org/10.4236/ojbm.2018.62036 [Google Scholar] [Crossref]